Phòng sâu răng cho bé bắt đầu từ răng miệng của mẹ: vi khuẩn sâu răng lây truyền và chăm sóc răng cho cả nhà
Răng miệng của mẹ và cả nhà ảnh hưởng đến nguy cơ sâu răng của bé. Vi khuẩn sâu răng lây sang bé thế nào, việc nên làm trước khi sinh và hiểu lầm về dùng chung thìa.
Tóm tắt nhanh
- Không chỉ mẹ. Răng miệng của cả nhà đều quan trọng
- Hoàn tất điều trị sâu răng trước khi sinh
- Khi răng nhú lên, kem đánh răng có fluor là quan trọng nhất
Nghe nói "vi khuẩn sâu răng của mẹ lây sang bé", mẹ sẽ ngại cả hôn bé lẫn dùng chung thìa. Chuyện đó có thật không, và nên cẩn thận đến đâu, thật dễ khiến mẹ bối rối. Bài viết này lần lượt giải thích con đường vi khuẩn sâu răng đến với bé, và cách phòng ngừa còn quan trọng hơn.
Vi khuẩn trong miệng bé đến từ đâu
Bé sinh ra không có vi khuẩn gây sâu răng. Nhưng chỉ trong vài tháng đầu sau sinh, vi khuẩn bắt đầu cư trú trong miệng bé qua nước bọt của những người gần gũi với bé. Ngay từ trước khi răng mọc, vi khuẩn đã bám trên lưỡi và nướu.
Vi khuẩn này không chỉ đến từ mẹ. Ba, anh chị em, ông bà, tức là cả nhà gần gũi với bé, đều có ảnh hưởng. Vì vậy, không chỉ riêng mẹ mà sức khỏe răng miệng của mọi người trong gia đình đều quan trọng.
Trước đây, có quan niệm cho rằng bé chỉ bị lây vi khuẩn sâu răng vào một giai đoạn nhất định, và chỉ cần ngăn tốt trong giai đoạn đó là được. Hiện nay, người ta cho rằng vi khuẩn cư trú liên tục từ trước khi răng mọc.
Nhưng chỉ bị lây vi khuẩn thôi thì không gây sâu răng. Sâu răng là do nhiều yếu tố cùng tạo nên:
- Tần suất ăn đồ ngọt: vi khuẩn ăn đường và tạo ra axit làm hòa tan răng.
- Có dùng fluor hay không: fluor làm bề mặt răng cứng chắc hơn để chịu được axit.
- Đánh răng có tốt không: cần làm sạch lớp vi khuẩn bám trên răng mỗi ngày.
Vì vậy, hướng dẫn hiện nay tập trung vào sức khỏe răng miệng của người chăm sóc, giảm đường và dùng fluor hơn là ngăn vi khuẩn lây truyền. Sức khỏe răng miệng của người chăm sóc có thể ảnh hưởng đến bé theo hướng tốt hoặc xấu.
Trước khi sinh, hãy chăm sóc răng miệng cho cả nhà
Những tháng trước khi sinh là thời điểm tốt để mẹ và cả nhà chăm sóc lại răng miệng. Mẹ hãy lưu ý như sau:
- Nếu có lỗ sâu chưa điều trị, hãy hoàn tất điều trị trước khi sinh. Trong miệng càng nhiều răng sâu thì vi khuẩn sâu răng cũng càng nhiều.
- Ba và các thành viên khác trong gia đình cũng nên cùng đi khám.
- Cả nhà cùng duy trì đánh răng ngày 2 lần bằng kem có fluor và dùng chỉ nha khoa ngày 1 lần.
- Bớt thói quen thường xuyên uống đồ ngọt và ăn vặt. Trẻ sẽ học theo y nguyên thói quen ăn uống của gia đình.
- Khi bé chào đời, hãy dùng thìa và bàn chải riêng khi có thể.
- Không nhai mớm thức ăn cho bé.
Ở đây không cần quá khắt khe. Chưa có nghiên cứu nào chứng minh trực tiếp rằng tránh dùng chung thìa hay tránh hôn bé giúp giảm sâu răng. Mẹ cứ làm trong khả năng của mình, và không cần tự trách nếu không làm được hết.
Cả nhà cùng thay đổi sẽ dễ hơn nhiều. Không tích trữ đồ uống ngọt trong nhà và cả nhà cùng tập thói quen uống nước lọc, bé cũng sẽ tự nhiên làm theo.
Sau khi bé chào đời, điều quan trọng hơn cả là đánh răng cho bé bằng kem có fluor khi chiếc răng đầu tiên nhú lên. Tránh đồ ăn và đồ uống có thêm đường trước khi bé tròn hai tuổi cũng giúp ích rất nhiều.
Câu hỏi thường gặp
Không được hôn bé sao?
Chưa có nghiên cứu nào chứng minh trực tiếp rằng tránh hôn bé giúp giảm sâu răng. Thay vì lo về những cử chỉ yêu thương, dồn sức vào việc điều trị răng sâu của ba mẹ và đánh răng cho bé bằng kem có fluor từ chiếc răng đầu tiên sẽ hiệu quả hơn.
Cả nhà đã dùng chung thìa với bé từ trước. Có sao không?
Mẹ không cần quá lo lắng. Sâu răng không chỉ do vi khuẩn, mà còn do số lần ăn đồ ngọt, fluor và việc đánh răng cùng quyết định. Từ bây giờ hãy dùng riêng trong khả năng, và chú ý đến việc đánh răng và giảm đồ ngọt.
Ba cũng cần đi chữa răng sao?
Đúng vậy, sức khỏe răng miệng của mọi người trong gia đình gần gũi với bé đều có ảnh hưởng. Nếu có răng sâu chưa điều trị, ba cũng nên điều trị trước khi bé chào đời.
Không còn nhiều thời gian đến ngày sinh. Khi nào nên đi nha sĩ?
Nếu còn điều trị dang dở, hãy đặt lịch ngay trong tháng này. Ở giai đoạn cuối thai kỳ, nằm lâu trên ghế để điều trị có thể khó chịu, nên bắt đầu càng sớm càng tốt.
Những lúc này, mẹ hãy đi nha sĩ
- Mẹ hoặc người trong gia đình có răng sâu chưa điều trị
- Răng ê buốt hoặc có chỗ hay bị mắc thức ăn
- Nướu cứ chảy máu hoặc sưng kéo dài
- Từ khi mang thai, mẹ chưa đi khám răng
- Mẹ chưa sắp xếp được lịch cho những điều trị còn lại trước khi sinh
Nhận đúng lúc cần
Ba mẹ chỉ cần nhập ngày sinh của bé (hoặc ngày dự sinh) vào ứng dụng Lịch Răng, các bài viết này sẽ đến dưới dạng lời nhắc đúng lúc cần. Miễn phí, không cần đăng ký.
Nguồn
Thông tin trong bài viết này chỉ nhằm mục đích giáo dục chung và không thay thế việc khám chữa răng chuyên nghiệp. Hãy trao đổi với nha sĩ về tình trạng của con bạn.