Không ngậm bình sữa khi ngủ: mẹo bú đêm giúp phòng sâu răng bú bình

Ngậm bình khi ngủ khiến sữa đọng trên răng và gây sâu từ răng cửa hàm trên. Vì sao bị sâu răng bú bình, nếp "bú, làm sạch, rồi ngủ" và dấu hiệu sớm.

Nếu bé phải ngậm bình mới ngủ nhanh được, thay đổi thói quen ấy không dễ chút nào. Nhưng khi răng đã bắt đầu mọc, đây là lúc ba mẹ nên xem lại thói quen bú trước khi ngủ. Bài viết này giải thích vì sao bị sâu răng bú bình và cách phòng tránh.

Sữa đọng lại trên răng khi bé ngủ

Sữa bò, sữa công thức hay sữa mẹ đều có đường. Khi bé thức, nước bọt tiết ra liên tục giúp làm sạch miệng, nhưng khi ngủ, nước bọt giảm đi. Vì vậy, nếu bé ngủ trong lúc ngậm bình, sữa còn trong miệng sẽ đọng trên răng rất lâu, và vi khuẩn trong miệng dùng lượng đường đó tạo ra axit làm mòn răng.

Sâu răng do thói quen ngậm bình ngủ hoặc ngủ quên khi đang bú như vậy thường được gọi là sâu răng bú bình (sâu răng sớm ở trẻ nhỏ). Lỗ sâu này bắt đầu ở răng cửa hàm trên, sát viền nướu (kể cả mặt ngoài hướng về môi), rồi lan rất nhanh. Vì bắt đầu gần nướu và lúc đầu không đau nên thường bị phát hiện muộn. Vì nhiều lý do, trong đó có sự bảo vệ của lưỡi và nước bọt, răng cửa hàm dưới ít bị hơn, nên sâu răng này thường bắt đầu từ răng cửa hàm trên.

Lúc đầu, trên răng cửa hàm trên gần nướu xuất hiện một vệt hoặc đốm trắng đục như phấn. Đây là giai đoạn chưa thành lỗ, nên fluor có thể ngăn sâu răng tiến triển. Nếu để yên, chỗ đó sẽ chuyển sang màu nâu và răng bắt đầu vỡ ra.

Bản thân việc cho con bú mẹ vẫn được khuyến khích. Tuy nhiên, khi đã có răng, việc cho bú bất cứ khi nào bé muốn suốt đêm có thể là yếu tố nguy cơ gây sâu răng. Điều này không có nghĩa là phải cai bú, mà là hãy tập thói quen làm sạch răng sau khi bú.

Bú, làm sạch, rồi mới ngủ

Hãy đặt nếp trước khi ngủ theo thứ tự "bú → làm sạch răng → ngủ".

1. Chỉ dùng bình sữa vào giờ bú, không cho bé ngậm bình đi ngủ.
2. Trong bình chỉ có sữa mẹ, sữa công thức hoặc nước. Không cho nước ép hay đồ uống ngọt. Dù là nước lọc, nếu bé quen phải ngậm bình mới ngủ được thì sau này cũng khó chuyển sang cốc.
3. Bú xong, lau hoặc chải răng bằng gạc hay bàn chải. Nếu bé đã có răng, dùng kem đánh răng có fluor với lượng bằng hạt gạo.
4. Sau khi làm sạch răng, ru bé ngủ bằng những cách không liên quan đến ăn uống như ôm ấp, hát ru, vỗ về.
5. Từ khoảng sinh nhật đầu tiên, giảm dần số cữ bú đêm.

Với bú đêm, giảm dần từng chút sẽ dễ chịu cho cả bé lẫn ba mẹ hơn là cắt hẳn một lúc. Thay vì cho bú ngay khi bé vừa thức, hãy thử vỗ về cho bé ngủ lại trước, và giảm từ từ lượng sữa mỗi cữ hoặc số cữ bú. Ban ngày bé ăn đủ thì ban đêm cũng ít đòi bú hơn.

Nếu bé ngủ thiếp đi khi đang bú, hãy nhẹ nhàng rút núm ra và lau răng cho bé bằng gạc sạch. Dù không lau được hoàn hảo, chỉ cần giảm bớt sữa trên bề mặt răng cũng đã có ích.

Thỉnh thoảng hãy kéo nhẹ môi trên của bé lên để xem mặt ngoài răng cửa, chỗ tiếp giáp với nướu. Sâu răng cũng có thể xuất hiện ở các mặt khác, nên nếu thấy gì khác thường, hãy cho bé đến nha sĩ kiểm tra.

Câu hỏi thường gặp

Khi nào nên đưa bé đi nha sĩ ngay

• Vùng gần nướu của răng cửa hàm trên chuyển sang trắng đục
• Thấy đốm nâu hoặc đen trên răng cửa
• Răng cửa ở chỗ gần nướu ngả vàng hoặc trông sần sùi
• Răng trông như bị mẻ hoặc vỡ
• Bé có vẻ đau khi ăn đồ lạnh hoặc đồ ngọt

Thông tin trong bài viết này chỉ nhằm mục đích giáo dục chung và không thay thế việc khám chữa răng chuyên nghiệp. Hãy trao đổi với nha sĩ về tình trạng của con bạn.

← Tất cả bài viết