Thuốc lá, thuốc lá điện tử và túi nicotine ở tuổi teen: điều xảy ra trong miệng và cách trò chuyện với con
Thuốc lá điện tử và túi nicotine cũng là thuốc lá. Nicotine ảnh hưởng thế nào đến bộ não đang lớn và nướu, cách mở lời mà không trách mắng, và dấu hiệu cần nha sĩ xem.
Tóm tắt nhanh
- Thuốc lá điện tử và túi nicotine cũng là sản phẩm thuốc lá
- Bắt đầu bằng việc hỏi con nghĩ gì, không phải giảng giải
- Mảng trắng hay đỏ không lành cần nha sĩ kiểm tra
Thấy một thiết bị lạ trong cặp của con, hay nghe nói thuốc lá điện tử đang lan truyền trong nhóm bạn, ba mẹ hẳn sẽ giật mình. Ba mẹ cũng băn khoăn nên mắng thật nghiêm hay giả vờ không biết. Bài viết này giải thích thuốc lá điện tử và túi nicotine ảnh hưởng thế nào đến miệng và cơ thể, và nên bắt đầu trò chuyện với con ra sao.
Nghĩ rằng "ít hại hơn" chính là cái bẫy lớn nhất
Tuổi thiếu niên là lúc nhiều trẻ thử thuốc lá lần đầu. Đặc biệt, thuốc lá điện tử và túi nicotine (túi nhỏ đặt giữa nướu và môi) không có khói, lại có hương trái cây hay bạc hà, nên dễ bị xem là ít hại hơn. Nhưng những sản phẩm này cũng là thuốc lá, và phần lớn đều chứa nicotine. Không có sản phẩm thuốc lá nào an toàn cho trẻ em và thanh thiếu niên.
Nicotine gây nghiện mạnh. Dù hương vị ngọt ngào, khả năng gây nghiện của nicotine vẫn y nguyên. Ngoài ra, nicotine có thể gây hại cho bộ não vẫn đang phát triển, nhất là những vùng phụ trách sự tập trung, học tập, cảm xúc và kiểm soát hành vi bốc đồng. Cũng có trường hợp thiết bị thuốc lá điện tử được dùng để hít cả những chất khác ngoài nicotine.
Trong miệng có thể xảy ra những thay đổi sau:
- Bệnh nướu: nướu sưng, chảy máu hoặc viêm kéo dài.
- Khô miệng: nước bọt ít đi khiến khả năng làm sạch khoang miệng yếu đi, bất lợi cho cả sâu răng lẫn hôi miệng.
- Ố màu: răng và lưỡi xuất hiện vết ố vàng.
- Tụt nướu: nếu luôn đặt túi nicotine ở cùng một chỗ, nướu ở đó bị kích ứng và có thể tụt xuống.
Thuốc lá còn là nguyên nhân chính gây ung thư miệng. Điều này không xảy ra ngay, nhưng ba mẹ hãy nhớ rằng bắt đầu càng sớm thì thời gian tiếp xúc càng dài.
Hỏi trước, đừng vội trách mắng
Tuổi teen hay khép lòng khi bị giảng giải. Mục tiêu của cuộc trò chuyện không phải là "thắng", mà là giúp con có thông tin để tự đưa ra quyết định.
- Chọn lúc thoải mái, không cần đối mặt nhau, như khi ngồi trên xe hay đi dạo.
- Hỏi suy nghĩ của con trước, chẳng hạn "Dạo này bạn bè con nghĩ gì về thuốc lá điện tử?". Lắng nghe đến cùng và không phản bác ngay.
- Nói về sự thật một cách ngắn gọn, rõ ràng: "Có hương vị thì nicotine vẫn gây nghiện. Mà nướu với răng cũng sẽ bị ảnh hưởng."
- Đừng cố nói hết trong một lần. Mỗi khi xem tin tức hay quảng cáo lại nói ngắn một chút sẽ đọng lại lâu hơn.
- Nếu ba mẹ hút thuốc, việc rủ con cùng nhau bỏ thuốc chính là bài học lớn nhất.
Không để con dễ dàng nhìn thấy khói thuốc hay thiết bị thuốc lá điện tử trong nhà cũng có ích. Cách người lớn xung quanh con cư xử ảnh hưởng đến con nhiều hơn ba mẹ nghĩ.
Sai lầm ba mẹ hay mắc là ngay từ đầu đưa ra bằng chứng rồi dồn ép con. Khi đó, điều con học được trước tiên là cách che giấu. Nếu biết con đã bắt đầu hút, hãy tạm gác nỗi thất vọng sang một bên và hỏi con "Con có muốn bỏ không?". Nhiều bạn tuổi teen đang hút thuốc cũng muốn bỏ.
Câu hỏi thường gặp
Con nói đó là thuốc lá điện tử không có nicotine, vậy có sao không?
Đã có trường hợp tìm thấy nicotine trong một số sản phẩm ghi là không chứa nicotine. Hơn nữa, dù không có nicotine, thuốc lá điện tử vẫn không an toàn cho tuổi teen. Hãy xem như không có sản phẩm thuốc lá nào an toàn cho tuổi teen, và nói chuyện với con theo hướng không dùng.
Túi nicotine không có khói thì chỉ hại miệng một chút thôi phải không?
Nicotine được hấp thụ vào cơ thể qua niêm mạc miệng, nên vẫn gây nghiện như vậy. Phần nướu nơi đặt túi cũng có thể bị kích ứng và tụt xuống.
Có thể nói chuyện thuốc lá ở phòng khám nha khoa không?
Có, nha sĩ cũng có thể giúp cai thuốc. Nếu con khó nói trước mặt ba mẹ, để con có thời gian nói chuyện riêng với nha sĩ khi đi khám cũng là một cách.
Nếu con vặn lại "Ba mẹ cũng hút đấy thôi" thì sao?
Hãy thành thật thừa nhận và nói "Vì vậy ba mẹ biết bỏ thuốc khó thế nào". Hình ảnh ba mẹ cùng cố gắng bỏ thuốc có sức thuyết phục hơn mọi lời nói.
Những lúc này, ba mẹ hãy đưa con đi nha sĩ
- Trong miệng xuất hiện mảng trắng hoặc đỏ mãi không lành
- Nướu hay sưng hoặc chảy máu khi đánh răng
- Nướu ở chỗ hay đặt túi nicotine bị tụt xuống khiến răng trông dài ra
- Con hay bị khô miệng hoặc vết ố vàng trên răng nhiều hơn
- Con muốn bỏ thuốc nhưng cần được giúp đỡ
Nhận đúng lúc cần
Ba mẹ chỉ cần nhập ngày sinh của bé (hoặc ngày dự sinh) vào ứng dụng Lịch Răng, các bài viết này sẽ đến dưới dạng lời nhắc đúng lúc cần. Miễn phí, không cần đăng ký.
Nguồn
Thông tin trong bài viết này chỉ nhằm mục đích giáo dục chung và không thay thế việc khám chữa răng chuyên nghiệp. Hãy trao đổi với nha sĩ về tình trạng của con bạn.