7 tuổi, đến lúc đánh giá chỉnh nha lần đầu: nha sĩ xem gì và khi nào nên đi sớm
Bác sĩ chỉnh nha khuyên nên đánh giá chỉnh nha lần đầu vào khoảng 7 tuổi. Vì sao là độ tuổi này, vì sao phần lớn trẻ chỉ cần theo dõi, và dấu hiệu nên đi đánh giá sớm.
Tóm tắt nhanh
- Lên kế hoạch kiểm tra chỉnh nha lần đầu vào khoảng 7 tuổi
- Với phần lớn trẻ, câu trả lời là "cứ theo dõi tiếp"
- Răng cửa cắn ngược? Đừng đợi đến lần khám
Khi răng cửa của bé bắt đầu thay bằng răng vĩnh viễn, ba mẹ sẽ bắt đầu băn khoăn "Khi nào thì nên nghĩ đến chuyện niềng răng?". Sớm quá thì sợ phải điều trị không cần thiết, muộn quá thì sợ lỡ mất cơ hội. Bài viết này giải thích lần đánh giá chỉnh nha đầu tiên vào khoảng 7 tuổi là gì, và bé nào nên đi sớm.
Vì sao nên đánh giá lần đầu vào khoảng 7 tuổi
Đến khoảng 7 tuổi, răng cửa và răng hàm 6 tuổi (răng hàm vĩnh viễn đầu tiên) của bé đã là răng vĩnh viễn. Nhìn cách răng hàm vĩnh viễn trên dưới khớp với nhau và hướng răng cửa mọc ra, có thể ước đoán được hướng phát triển của hàm và xu hướng của hàm răng. Vì vậy các bác sĩ chỉnh nha khuyên nên đánh giá chỉnh nha lần đầu vào khoảng thời gian này.
Điều quan trọng là đánh giá không có nghĩa là phải đeo khí cụ. Với phần lớn trẻ, kết quả đánh giá là "bây giờ cứ theo dõi tiếp". Nha sĩ sẽ kiểm tra định kỳ trong khi răng vĩnh viễn mọc thêm và hàm tiếp tục phát triển. Việc đánh giá gần với quá trình xác định khi nào nên bắt đầu hơn là quyết định có niềng hay không. Khi đánh giá, nha sĩ chủ yếu xem khoang miệng, khớp cắn, hình dạng khuôn mặt và hàm, và nếu cần thì chụp ảnh hoặc X-quang để xem kỹ hơn. Bé gần như không bị đau, nên ba mẹ hãy nhẹ nhàng nói với bé đây là "ngày đi xem răng con có lớn tốt không".
Tuy vậy, với một số bé, nha sĩ sẽ đề nghị điều trị sớm. Vì có những vấn đề càng xử lý sớm càng dễ, như cắn chéo (răng trên và dưới khớp ngược nhau) hay răng cửa hô nhiều. Những bé này chỉ là một phần, và thời điểm bắt đầu khác nhau ở mỗi bé.
Hiểu lầm thường gặp là "đợi răng vĩnh viễn mọc hết rồi hẵng tính chuyện niềng". Thật ra phần lớn trẻ bắt đầu vào lúc đó cũng được, nhưng đi xem trước một lần là để không bỏ sót những vấn đề cần phát hiện sớm. Ngược lại, lo lắng rằng "đi đánh giá là sẽ phải đeo khí cụ ngay" cũng là quá mức.
Chuẩn bị trước và sau khi đánh giá như thế này
- Ở lần khám định kỳ, hãy hỏi nha sĩ trước xem bé có cần đánh giá chỉnh nha không.
- Nếu bé vẫn còn những thói quen như mút ngón tay, thở bằng miệng, đẩy lưỡi, hãy nói với nha sĩ. Những thói quen này có thể ảnh hưởng đến hàm răng và khớp cắn.
- Nói thêm cả việc bé có ngủ há miệng hay ngáy không.
- Ở nhà, hãy xem răng cửa của bé khớp với nhau thế nào khi bé ngậm miệng, rồi ghi lại những điều ba mẹ thấy lo.
- Nếu kết quả là "theo dõi", hãy hỏi khi nào cần xem lại và sắp xếp cùng lịch khám định kỳ.
Khi đi đánh giá, ba mẹ cứ thoải mái hỏi những gì mình thắc mắc. Những câu như "Nếu điều trị bây giờ thì có lợi gì?", "Nếu chờ thì sẽ khác đi thế nào?" giúp ích cho việc chọn thời điểm bắt đầu. Ghi lại ngắn gọn những gì đã nghe sẽ giúp ba mẹ dễ so sánh những thay đổi ở lần đánh giá sau. Không cần vội vàng chỉ vì con nhà khác đã bắt đầu đeo khí cụ. Mỗi bé có thời điểm phù hợp riêng.
Câu hỏi thường gặp
Đi đánh giá xong là bắt đầu niềng ngay phải không?
Không. Phần lớn trẻ chỉ cần theo dõi, và điều trị sớm chỉ được đề nghị cho những bé thật sự cần. Thời điểm bắt đầu sẽ được quyết định sau khi trao đổi với nha sĩ.
Bé vẫn còn nhiều răng sữa, như vậy có sớm quá không?
Lần đánh giá đầu tiên không phải để bắt đầu điều trị, mà để xem trước hướng phát triển của hàm và hàm răng. Vì vậy bây giờ, khi bé vẫn còn răng sữa, lại là lúc tốt để nhìn ra xu hướng đó.
Răng cửa của bé cắn ngược. Có thể chờ đến 7 tuổi không?
Nếu răng cửa cắn ngược, đừng đợi đến lần khám tới mà hãy đưa bé đi nha sĩ. Đây có thể là vấn đề càng xử lý sớm càng dễ.
Đi đánh giá chỉnh nha ở đâu?
Trước tiên, ba mẹ có thể hỏi ở lần khám định kỳ tại nha khoa bé vẫn đi. Nha sĩ sẽ xem, và nếu thấy cần đánh giá chỉnh nha kỹ hơn thì sẽ hướng dẫn ba mẹ lúc đó.
Bé vẫn còn thói quen mút ngón tay.
Hãy nhớ nói với nha sĩ khi đi đánh giá. Thói quen có thể ảnh hưởng đến hàm răng và khớp cắn, nên nha sĩ sẽ xem xét cùng với tình trạng hiện tại của bé.
Những lúc này, ba mẹ hãy cho bé đi đánh giá sớm
- Răng cửa cắn ngược, hoặc thấy cắn chéo (răng trên và dưới khớp ngược nhau)
- Răng cửa hô nhiều
- Có vẻ không đủ chỗ cho răng vĩnh viễn mọc
- Hàm trông lệch sang một bên
- Thói quen mút ngón tay, đẩy lưỡi hoặc thở bằng miệng vẫn tiếp diễn
Nhận đúng lúc cần
Ba mẹ chỉ cần nhập ngày sinh của bé (hoặc ngày dự sinh) vào ứng dụng Lịch Răng, các bài viết này sẽ đến dưới dạng lời nhắc đúng lúc cần. Miễn phí, không cần đăng ký.
Nguồn
Thông tin trong bài viết này chỉ nhằm mục đích giáo dục chung và không thay thế việc khám chữa răng chuyên nghiệp. Hãy trao đổi với nha sĩ về tình trạng của con bạn.