Biberonla uykuya dalmak yok: biberon çürüğünü önleyen gece beslenmesi

Bebek biberonla uykuya dalarsa süt dişlerin üzerinde kalır ve çürük üst ön dişlerden başlar. Nedenini, "beslenme, temizlik, uyku" sırasını ve ilk işaretleri anlattık.

Bebeğiniz ancak biberonla çabucak uyuyorsa bu alışkanlığı değiştirmek kolay değildir. Ama dişleri çıkmaya başladıysa uyku öncesi beslenme düzenini bir gözden geçirmenin zamanı gelmiştir. Biberon çürüğünün neden oluştuğunu ve nasıl önleyebileceğinizi derledik.

Uyku sırasında süt dişlerin üzerinde kalır

İnek sütünde, mamada ve anne sütünde de şeker bulunur. Uyanıkken tükürük sürekli akarak ağzı temizler, ama uyku sırasında tükürük azalır. Bu yüzden bebek biberon ağzındayken uyuyakalırsa ağızda kalan süt ya da mama uzun süre dişlerin üzerinde durur. Ağızdaki bakteriler bu şekerle asit üretir ve dişleri eritir.

Biberonla uyumak ya da emerken uykuya dalmak alışkanlığından kaynaklanan bu çürüklere genellikle biberon çürüğü (erken çocukluk çağı çürüğü) denir. Bu çürük üst ön dişlerin diş etine yakın kısmında (dudağa bakan dış yüzey dahil) başlar ve hızla yayılır. Diş etine yakın yerde başladığı ve başta acıtmadığı için çoğu zaman geç fark edilir. Dilin ve tükürüğün koruması gibi çeşitli nedenlerle alt ön dişler daha az etkilenir; bu çürük çoğu zaman üst ön dişlerden başlar.

Başta üst ön dişlerde, diş etine yakın yerde tebeşir gibi beyaz ve mat bir bant ya da leke belirir. Bu, henüz delik oluşmadan önceki evredir ve florürle ilerlemesi durdurulabilir. Bu evrede fark edilmezse renk kahverengiye döner ve diş kırılmaya başlar.

Emzirmenin kendisi önerilir. Ancak dişler çıktıktan sonra bütün gece her istediğinde emzirmek bir çürük risk etkeni olabilir. Bu, emzirmeyi bırakın demek değildir; beslenmeden sonra temizliği alışkanlık hâline getirelim demektir.

Önce beslenme, sonra temizlik, sonra uyku

Uyku düzeninizi "beslenme → temizlik → uyku" sırasıyla kurun.

1. Biberonu yalnızca beslenme zamanlarında kullanın; bebeğinizi biberonla uyutmayın.
2. Biberona yalnızca anne sütü, mama ya da su koyun. Meyve suyu ya da tatlı içecek koymayın. Su bile olsa biberonla uyuma alışkanlığı oluşursa ileride bardağa geçmek zorlaşır.
3. Beslenme bitince dişleri gazlı bezle ya da fırçayla temizleyin. Dişleri çıktıysa pirinç tanesi kadar florürlü diş macunu kullanın.
4. Temizledikten sonra kucaklamak, ninni söylemek, sırtını sıvazlamak gibi yemek içermeyen yollarla uyutun.
5. İlk yaş gününe doğru gece beslenmelerinin sayısını yavaş yavaş azaltın.

Gece beslenmelerini bir anda kesmek yerine azar azar azaltmak hem bebek hem sizin için daha kolaydır. Uyanır uyanmaz hemen beslemek yerine önce sırtını sıvazlayarak yeniden uyutmayı deneyin, bir seferde içtiği miktarı ya da beslenme sayısını yavaşça azaltın. Gündüz yeterince beslenirse gece istemesi de azalır.

Beslenirken bebeğiniz uyuyakaldıysa biberonu ya da memeyi yavaşça çekin ve temiz bir gazlı bezle dişlerini nazikçe silin. Mükemmel temizleyemeseniz bile sütü diş yüzeyinden almak işe yarar.

Arada bir üst dudağını hafifçe kaldırarak ön dişlerin diş etiyle birleştiği dış yüzeye bakın. Çürük başka yüzeylerde de oluşabilir; bu yüzden olağan dışı bir şey görürseniz bir diş hekimine kontrol ettirin.

Sık sorulan sorular

Şu durumlarda hemen diş hekimine gidin

• Üst ön dişlerin diş etine yakın kısmı beyaz ve mat görünüyorsa
• Ön dişlerde kahverengi ya da siyah bir leke görünüyorsa
• Ön dişlerin diş etine yakın kısmı sararmış ya da pürüzlü görünüyorsa
• Diş kırılmış ya da ufalanmış gibi görünüyorsa
• Soğuk ya da tatlı bir şey yerken canı acıyor gibiyse

Bu yazıdaki bilgiler genel eğitim amaçlıdır ve profesyonel diş tedavisinin yerini tutmaz. Çocuğunuzun durumu hakkında bir diş hekimine danışın.

← Tüm yazılar