Ağzı açık uyuyan ve horlayan çocuk: ağızdan nefes almanın dişlere etkisi

Sürekli ağızdan nefes alan ya da her gece horlayan çocukta kapanış ve yüz gelişimi etkilenebilir. Nedeni, gece gözlemi ve kontrol zamanı.

Uyuyan çocuğunuzun yüzüne baktığınızda ağzının hafif açık olduğunu ya da o küçük bedenden beklenmedik kadar yüksek bir horlama sesi geldiğini fark edebilirsiniz. Tatlı bulup geçmek kolaydır ama bu her gün tekrarlanıyorsa bir kez yakından bakmakta fayda var. Ağızdan nefes almanın ve horlamanın neden önemli olduğunu, evde nelere dikkat edebileceğinizi derledik.

Ağızdan nefes alınca ağız ve dişler değişir

İnsan normalde burnundan nefes alır. Ama alerjik nezle ya da büyük bademcik ve geniz eti (burnun arkasındaki bademcik) yüzünden burun sık sık tıkanırsa çocuk kendiliğinden ağzından nefes almaya başlar.

Ağız açık nefes alınca dil aşağıya iner. Dil normalde damağa yaslanır ve üst çeneyi içeriden destekler; dil aşağıda durduğunda bu destek kaybolur. O zaman damak dar ve yüksek büyümeye eğilim gösterir. Sonuçta üst dişler öne çıkabilir ya da diş kavsi daralabilir. Çocuğun çenesi ve yüzü hâlâ büyüdüğü için bu alışkanlık uzun sürerse büyümenin yönünü de etkileyebilir.

Ağızdan nefes almak çürükle de ilgilidir. Ağız açık kalınca ağız kurur; tükürüğün dişleri yıkama ve koruma gücü azalır. Bu yüzden ağızdan nefes alan çocuklarda çürük daha kolay oluşur.

Horlamayı da hafife almayın. Soğuk algınlığının sürdüğü birkaç gün herkes horlayabilir. Ama her gece horluyor, sık uyanıyor, gündüz uykulu oluyor ya da dikkatini toplamakta zorlanıyorsa uyku sırasında hava yolunun daralmasıyla ilgili bir sorun olabilir. Derin uyuyamayan çocuk gün içinde yorgun, huysuz ya da dağınık görünebilir; bu da bazen karakter ya da yaramazlık sanılır. Gece ve gündüz hâlini birlikte değerlendirmenin önemli olmasının nedeni budur.

Birkaç gece şöyle gözlemleyin

1. Birkaç gece uyuyan çocuğunuza usulca bakın; ağzı açık mı, horluyor mu not alın.
2. Nefesin kısa bir an durup ardından derin bir solukla geri geldiği anlar var mı, sık sık dönüp duruyor ya da uyanıyor mu, onu da yazın.
3. Sabah kolay uyanıyor mu, gündüz uykulu ya da dağınık mı, gözlemleyin.
4. Gündüz de ağzı açık duruyorsa ya da dudakları sık sık çatlıyorsa bunu da not edip diş kontrolünde söyleyin.
5. Gerekirse horlama sesini kısa bir kayıtla saklayın. Muayenede anlatmak çok daha kolay olur.

Ağız kolay kuruduğu için diş fırçalamaya ve su içmeye ekstra özen gösterin. Uyumadan önceki fırçalamayı ebeveyn olarak siz tamamlayın, gündüz de sık sık su içirin.

Sık yapılan bir hata, çocuğa yalnızca "Ağzını kapat" demektir. Burun tıkalıyken çocuk da ağzını kapalı tutmakta zorlanır. Alışkanlığı düzeltmeye çalışmadan önce neden ağzından nefes aldığını bulmak gerekir. Nedeni bilirseniz ona uygun tedavi alınabilir; çocuk büyüme çağında olduğu için erken kontrol ettirmek dişlere ve büyümeye de yardımcı olur.

Sık sorulan sorular

Bu durumlarda muayene ettirin

• Uykuda nefesi duruyor gibi görünüyorsa: ertelemeden muayene
• Neredeyse her gece horluyorsa
• Gündüz çok uykuluysa ya da dikkatini toplamakta zorlanıyorsa
• Burnu sık sık tıkanıyorsa: alerjik nezle, bademcik ve geniz eti açısından KBB değerlendirmesi
• Gündüz de hep ağzı açık duruyorsa ya da dudakları sık sık çatlıyorsa: diş kontrolünde diş hekimine söyleyin

Bu yazıdaki bilgiler genel eğitim amaçlıdır ve profesyonel diş tedavisinin yerini tutmaz. Çocuğunuzun durumu hakkında bir diş hekimine danışın.

← Tüm yazılar